مدتها پیش (حدودا دو ماهی می شه) یه مطلبی ترجمه کرده بودم در مورد یک کتاب، که کار تحقیقی یه خانم محقق و استاد دانشگاه لیدن هلنده ، در مورد ضرب المثل های ضد زن در تمام کشورهای دنیا. این مطلب رو برای سایت زنان ایران ترجمه کرده بودم ، اما دقیقا چند روز بعد کار سایت به خاطر یه سری مشکلات متوقف شد و مطلب من چاپ نشد. حالا با اجازه بزرگترا اون مطلبو اینجا می ذارم، ۱۰ نفر هم که بخونن اش بهتره از اینکه هیچ کی نخوندش و کار من هم حداقل بی ثمر نمی شه. امیدوارم مشکل سایت زنان ایران هم هر چه سریع تر رفع بشه و دوباره فعال بشه. آمین.
اگه کسی دستش می رسه این کتاب و بخره و به جای ما هم بخونه... من فکر می کنم اگه ضرب المثل های فارسی ضد زن رو جمع کنن یه چیز تو مایه های همین کتاب می شه.
. . . . . . . . . . .
"هرگز با زنی که پاهای بزرگی دارد ازدواج مکن"
زنان در ضرب المثل هایی از سراسر دنیا
نویسنده : مینکه شیپر*
طرز تفکرهای بی شماری درباره زنان از بیش از 27 کشور ، در موجزترین ژانر ادبی یعنی ضرب المثل ، جمع آوری شده است. مطالعه تاثیر گذار مینکه شیپر ، بیش از 000، 15 گفته درباره زنان را از 159 کشور و بیش از 240 زبان مختلف ، بررسی می کند. این تفکرات بر روی ظروف سفالی ، کاشی ها و لباس همانند کتابها قابل مشاهده هستند ، اما بیشتر از طریق کلمات منتقل می شوند. شیپر آنها را بر اساس مضمون مرتب می کند : 1. بدن زن ؛ 2. فازهای مختلف زندگی زن مانند دختر ، عروس ، همسر ، مادر ، بیوه ، نامادری و مادربزرگ ؛ 3. نیازهای اساسی زندگی زنان مانند عشق ، س.ک.س ، بارداری و بچه دار شدن ؛ و 4. قدرت زنانه.
تشابهات چشمگیری بین فرهنگها بروز می کند. مادران به عنوان مثال در سراسر جهان ستایش
می شوند : "مادر خدای شماره دو است" (مالاوی) و " شیر مادر مقدس است" (مغولی) ، حال آنکه زن در مقام همسر یک معضل است : هرگز با زنی با پاهایی بزرگ تر از (پاهای) خودت ازدواج نکن. این یک توصیه موزامبیکی است ، اما با شگفتی یک ضرب المثل چینی دقیقا شامل همین پیام است ، و حتی از همین تصویر استفاده می کند. پاهای بزرگ اشاره به استعدادهای زنان دارد و در سرتاسر جهان ضرب المثل هایی وجود دارد که به مردان در مورد ازدواج با زنانی با استعدادها یا تحصیلاتی بیشتر از آنچه آنها دارند ، هشدار می دهد.**
البته گفته هایی در مورد زنان چیزهای زیادی در مورد مردان به ما می گوید : زن و کتلت را هر چه بیشتر بزنی بهتر خواهند شد (آلمانی) . ضرب المثل ها که میراث بشریت هستند ، به سادگی جامعه را تشریح نمی کنند ، آنها اصول اخلاقی و ایده آل های فرهنگی را منعکس می کنند ، به خصوص آنهایی که در خدمت منافع مردان است. هرگز با زنی با پاهای بزرگ ازدواج مکن به جهاتی آشکار کننده است. دو خط فکری متناقض پدیدار می شود. از سویی مردان ستمگرانی سرسخت و سود جویانی وقیح اند ، اما (در عین حال ) موجوداتی مضطرب و نامطمئن نیز هستند که خطر به دام افتادن توسط زنان را قبول می کنند. زنان قربانی هستند ، اما زیبایی و توانایی آنها در زاد و ولد کردن قدرت فراوانی به آنها داده است.
هرگز با زنی با پاهای بزرگ ازدواج مکن نگاهی دارد به مکان و موقعیت زنان در فرهنگ های سراسر دنیا از یک منظر جدید و جالب توجه ، که عملکرد ضرب المثل ها را نیز توضیح می دهد. این کتاب یک مجموعه منحصر به فرد، جالب ، متاثر کننده و اغلب تکان دهنده است ، تاریخ فرهنگی جهانی به صورت ریز و دقیق.
در زیر چند نمونه از این ضرب المثل ها می آید :
شوهر در خانه مانند یک کک در گوش شماست. (اسپانیایی ، شیلیایی)
هیچ شیطانی بدتر از یک مادر شوهر (مادر زن) نیست. (یونانی)
خداوند ما را از زن پر مو و مرد بی ریش محافظت کند. (عربی)
زنان با ز.ه.د.ا.ن (خود) فکر می کنند. (ایتالیایی)
پیرمردی که زن جوانی می گیرد روزنامه ای می خرد که سایرین آن را بخوانند. (پرتغالی ، برزیلی)
هر زنی زیباست در تاریکی ، از دور و زیر یک چتر. (ژاپنی)
یک پسر لنگ با ارزش تر از هجده دختر طلایی است. (چینی)
یک زن چاق لحافی است برای زمستان. (مولتانی ، هندی)
صورت زیبا یک مجازات است. (استونی)
** موارد ایرانی (و حتی جهانی ) اش را خودتون خوب می دانید، حالا شاید از حالت ضرب المثل دراومده باشه اما واقعیت داره، مثل اینکه همه اینو قبول دارن که زن نباید قدش از شوهرش بلند تر باشه و اگه خدای نکرده باشه کلی مسخره می شن و یا مثلا زن نباید از موقعیت اجتماعی ، تحصیلی ، مالی و شغلی بهتری نسبت به شوهرش برخوردار باشه ، که اگه باشه خیلی آنرماله و ...
منابع :
http://www.nlpvf.nl/Book/NLPVF_BooktxtDB.php?Book=373
http://www.thesusijnagency.com/authors/schipper.htm